Sankcja kredytu darmowego (SKD) coraz bardziej zyskuje na znaczeniu w sporach przeciwko bankom. Czy dla kredytobiorców i pożyczkobiorców jest to szansa na poprawę swojej sytuacji finansowej? SKD to instytucja prawna chroniąca konsumentów przed nieuczciwymi praktykami kredytodawców. Mechanizm ten jest regulowany przez ustawę z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim i pozwala konsumentowi spłacić jedynie kapitał kredytu, bez konieczności uiszczania odsetek, prowizji czy innych kosztów związanych z kredytem. W praktyce oznacza to, że kredyt staje się dla konsumenta „darmowy” w przypadku naruszenia przez kredytodawcę określonych przepisów.
Spis treści
Kiedy może zostać zastosowana sankcja kredytu darmowego – przykłady?
Sankcja kredytu darmowego może zostać zastosowana, gdy kredytodawca:
- Nie dopełnił obowiązku informacyjnego – na przykład nie przekazał konsumentowi przed zawarciem umowy wymaganych informacji, takich jak rzeczywista roczna stopa oprocentowania (RRSO) czy szczegółowe warunki spłaty kredytu.
- Zawarł umowę niezgodną z ustawą – brakują w niej elementów wymaganych przez prawo, takich jak kwota kredytu, terminy spłaty czy wysokość opłat dodatkowych.
- Nieprawidłowo obliczył RRSO – jeśli rzeczywista roczna stopa oprocentowania została błędnie przedstawiona w umowie lub reklamach.
- Naruszył inne przepisy ustawy o kredycie konsumenckim – na przykład poprzez stosowanie klauzul abuzywnych lub innych nieuczciwych praktyk.
Skutek zastosowania sankcji kredytu darmowego
W przypadku zastosowania sankcji kredytu darmowego konsument jest zobowiązany do zwrotu jedynie kwoty kapitału kredytu, czyli pieniędzy faktycznie pożyczonych. Wszystkie dodatkowe koszty, takie jak odsetki, prowizje, ubezpieczenia czy inne opłaty, przestają obciążać konsumenta. To rozwiązanie służy zminimalizowaniu szkód wynikających z nieuczciwego działania kredytodawcy.
Jak skorzystać z sankcji kredytu darmowego?
Aby skorzystać z sankcji kredytu darmowego, konsument powinien:
- Zgłosić naruszenie kredytodawcy – wskazując konkretną wadę umowy lub naruszenie przepisów.
- Podjąć działania prawne w przypadku odmowy – jeśli kredytodawca nie uzna żądania, konsument ma prawo skierować sprawę do sądu.
Przykłady zastosowania sankcji kredytu darmowego
Przykład 1: Brak informacji o kosztach kredytu
Pan Jan zawarł umowę kredytową, w której nie zostały wyszczególnione koszty dodatkowe, takie jak prowizje i ubezpieczenie. Po konsultacji z prawnikiem odkrył, że kredytodawca naruszył przepisy ustawy o kredycie konsumenckim. Pan Jan zgłosił roszczenie, żądając zastosowania sankcji kredytu darmowego, i skutecznie spłacił jedynie kapitał kredytu.
Przykład 2: Błędne obliczenie RRSO
Pani Anna zauważyła, że w umowie kredytowej podano nierealistycznie niską rzeczywistą roczną stopę oprocentowania. Po zgłoszeniu tego faktu kredytodawcy i uzyskaniu odmowy skierowała sprawę do sądu. Sąd uznał, że RRSO zostało błędnie obliczone, co pozwoliło pani Annie na spłatę jedynie kapitału kredytu.
Podstawa prawna
Sankcja kredytu darmowego wynika bezpośrednio z art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim. Jest to jedno z narzędzi prawnych mających na celu ochronę konsumentów oraz dyscyplinowanie kredytodawców do przestrzegania przepisów. Przepisy te mają zastosowanie do większości umów kredytów konsumenckich, z wyjątkiem niektórych przypadków określonych w ustawie (np. kredyty hipoteczne mogą podlegać odrębnym regulacjom).
Znaczenie sankcji kredytu darmowego
Sankcja kredytu darmowego jest istotnym narzędziem w ochronie praw konsumentów. Działa prewencyjnie, zmuszając kredytodawców do rzetelnego informowania klientów i przestrzegania prawa. Dla konsumentów stanowi natomiast skuteczne zabezpieczenie przed nieuczciwymi praktykami oraz nadmiernymi kosztami kredytów.
Dzięki tej instytucji konsument ma nie tylko możliwość ochrony przed niewłaściwymi działaniami kredytodawcy, ale także narzędzie do egzekwowania swoich praw. Warto jednak pamiętać, że w celu skutecznego zastosowania sankcji kredytu darmowego niezbędne jest dokładne przeanalizowanie umowy kredytowej oraz wsparcie specjalistów w przypadku sporu z kredytodawcą.
Rosnąca ilość spraw przeciwko bankom
Sądy powszechne wydają coraz więcej korzystnych dla kredytobiorców i pożyczkobiorców wyroków. Wartość roszczenia kredytobiorcy przeciwko bankowi uzależniona jest od wielu czynników, m.in. kwoty kredytu, okresu kredytowania, stopy oprocentowania oraz wysokości pozostałych kosztów kredytu, w tym prowizji i ubezpieczenia. Średnia wartość roszczeń, których może domagać się kredytobiorca to kwota 30000 zł – 40000 zł.
Autorka: Sylwia Nowak – menedżer z 15-letnim doświadczeniem. Prezeska DeFacto Finanse. Doświadczona liderka z wieloletnią praktyką w zarządzaniu finansami i budowaniu strategii biznesowych. Jej misją jest dostarczanie najwyższej jakości usług finansowych, które pomagają firmom rozwijać się dynamicznie i zrównoważenie.
