Negatywne myśli to coś, co zna każda z nas. Pojawiają się, gdy jesteśmy zmęczone, przytłoczone obowiązkami, gdy życie nie idzie po naszej myśli. Nie da się ich całkowicie wyeliminować, ale można nauczyć się nimi zarządzać tak, aby nie przejmowały kontroli nad naszym życiem.
Co ciekawe, badania psychologiczne pokazują, że sposób, w jaki myślimy, wpływa na nasze zdrowie psychiczne i fizyczne. Chroniczny pesymizm i negatywne myślenie mogą prowadzić do obniżenia nastroju, zwiększenia poziomu stresu, a nawet osłabienia układu odpornościowego.
Spis treści
Negatywne myślenie a zdrowie
Badania przeprowadzone przez American Psychological Association (APA) wykazały, że ruminacje (czyli uporczywe rozmyślanie nad negatywnymi sytuacjami) mogą prowadzić do zwiększonego ryzyka depresji i lęku. Nasz mózg działa jak pętla – im częściej skupiamy się na negatywach, tym bardziej je wzmacniamy.
Jak mózg reaguje na stres i niepewność?
Według badań University of California, Berkeley, długotrwały stres prowadzi do zmian w strukturze mózgu, wpływając na funkcjonowanie hipokampu – obszaru odpowiedzialnego za pamięć i emocje. Niepewność i brak akceptacji rzeczywistości mogą wzmacniać lęk i napięcie, które prowadzą do chronicznego stresu.
A co z byciem ciągle pozytywnym?
Czy możliwe jest, aby ciągle się cieszyć i praktyktować wdzięczność, nawet w tych najtrudniejszych momentach, które nam życie przynosi? Tu ważny jest balans i równowaga, bo przesadne promowanie „zawsze pozytywnego” podejścia do życia (tzw. patopozytywność) również może być szkodliwe, bo neguje prawdziwe emocje i spycha je na dalszy plan. Jak więc znaleźć równowagę? Jak uwolnić się od nadmiaru negatywnych myśli, ale jednocześnie nie wpaść w pułapkę toksycznej pozytywności?
Oto 5 sposobów, które mi pomogły
1. Zaakceptuj miejsce, w którym teraz jesteś życiowo
Czasami najtrudniejsze, ale i najważniejsze, co możemy zrobić, to zaakceptować rzeczywistość taką, jaka jest. Nie oznacza to, że mamy się poddać – wręcz przeciwnie. Chodzi o to, by przestać walczyć z czymś, na co i tak nie mamy wpływu, i zamiast tego skierować energię na to, co możemy zmienić.
Ćwiczenie na akceptację
Zadaj sobie pytanie:
- Czy to, czym się teraz martwię, będzie miało znaczenie za 5 lat?
- Czy mam realny wpływ na tę sytuację?
Jeśli odpowiedź brzmi „nie” – czas to odpuścić.
2. Naucz się być w procesie
Życie to proces. Nie dzieje się w jednym momencie, ale składa się z wielu drobnych etapów, które często dopiero po czasie nabierają sensu. Warto nauczyć się obserwować swoje życie z dystansem – zamiast zamartwiać się każdym potknięciem, zauważaj, jak każde doświadczenie czegoś Cię uczy.
Ćwiczenie na uważność
Spróbuj przez 5 minut dziennie po prostu obserwować swoje myśli, nie oceniając ich. Zauważaj, co się pojawia, ale nie daj się temu wciągnąć.
3. Zadawaj pytania – bo od nich zależy jakość Twojego życia
Sposób, w jaki formułujemy pytania, ma ogromny wpływ na nasze postrzeganie świata. Badania opublikowane w The Journal of Positive Psychology wykazały, że zadawanie sobie konstruktywnych pytań pomaga zmniejszyć poziom stresu i poprawia samopoczucie, bo kieruje uwagę na rozwiązania zamiast na problem.
Nie zadawaj pytań w ten sposób:
- „Dlaczego ja zawsze mam pod górkę?”
- „Czemu nic mi się nie udaje?”
Zamień na:
- „Czego mogę się nauczyć z tej sytuacji?”
- „Co mogę zrobić, żeby poczuć się lepiej?”
Ćwiczenie na lepsze pytania
Zapisz 3 pytania, które najczęściej sobie zadajesz. Jeśli są negatywne – spróbuj sformułować je w sposób, który otworzy Cię na rozwiązania.
4. Znajdź sposób na siebie (i nie chodzi o pasję!)
Nie każdy ma „pasję” i nie każdy musi ją mieć. Świat narzuca nam wizję, że powinniśmy „odnaleźć swoją drogę”, „żyć pełnią życia” i „spełniać marzenia”. Ale co, jeśli czasem po prostu chcesz mieć spokojny wieczór bez presji robienia „czegoś wielkiego”?
Nie musisz robić nic spektakularnego, żeby czuć się dobrze ze sobą. Możesz po prostu robić rzeczy, które Cię uspokajają.
Ćwiczenie na znalezienie „czegoś swojego”
Wypisz 5 rzeczy, które kiedyś sprawiały Ci radość, ale na które teraz nie masz czasu. Może warto wrócić, chociaż do jednej z nich?
5. Odpuść – ale nie udawaj, że wszystko jest OK
Tu dochodzimy do ważnej kwestii: patopozytywności, czyli przesadnego podejścia, że „wszystko będzie dobrze”, „po prostu myśl pozytywnie”, „uśmiechnij się i przestań narzekać”. To pułapka, bo ignorowanie trudnych emocji nie sprawi, że one znikną. Zamiast tego warto świadomie wybierać, na co poświęcasz swoją energię. Jeżeli odpuścisz to, na co nie masz wpływu, zyskasz energię na szukanie nowych rozwiązań. I nie udawaj, że nic Cię nie rusza, bo masz prawo czuć smutek, złość, frustrację. Tłumienie emocji prowadzi do wzrostu poziomu kortyzolu (hormonu stresu), co w dłuższej perspektywie może negatywnie wpływać na zdrowie psychiczne i fizyczne.
Ćwiczenie na zdrowe odpuszczanie
Przez tydzień zapisuj rzeczy, które Cię irytują. Na koniec sprawdź, które naprawdę miały znaczenie, a które były tylko drobiazgami, które możesz zostawić. Miałam wiele trudnych wyzwań życiowych. To nie było łatwe nauczyć się o nie dbać, ale nie dać im więcej przestrzeni w moim życiu niż to jest koniecznie. Zrozumiałam, że negatywne myśli są normalne, ale to ja decyduję, jak bardzo mną zawładną. Potem przyszedł czas akceptacji, obserwacji i zadawanie właściwych pytań, co było kluczem do zmiany perspektywy i milowym krokiem do podjęcia decyzji w zgodzie ze mną. Tak zbudowałam swoją zdrową równowagę, balans, który pozwolił mi poradzić sobie z negatywnymi myślami, które kiedyś odwiedzały bardzo często moją głowę. Dziś, nawet gdy się pojawiają, już wiem, że mam na nie sposób. Skorzystaj i Ty, a poprawisz jakość swojego życia.
Autorka: Aneta Kaniak— kobieta wielowymiarowa, trenerka rozwoju, praktyczka Access Bars, wspiera kobiety w drodze do spokoju po trudnych relacjach, uczy budowania swojej wartości i pracuje, łącząc kreacje z praktycznym działaniem prowadzącym do efektów i poprawy jakości życia. Mama nastolatków, w wolnych chwilach pisze, maluje i tańczy tango. Tu możesz pobrać Moją Osobistą Konstytucję, która jest pierwszym krokiem do budowania poczucia własnej wartości: https://www.naffy.io/anetakaniak/moja-osobista-konstytucja-1XG
